Feeds:
ಲೇಖನಗಳು
ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು

Archive for the ‘ಜನಪದ ಕತೆ-ಗೀತೆಗಳು’ Category

ಮೂಡಲು ಕುಣಿಗಲ ಕೆರೆ ನೋಡೊಕ್ವೊಂದ್ವೈಭೊಗ
ಮೂಡಿಬರ್ತಾನೆ ಚಂದ್ರಾಮ
ನಿಂಬೇಯ ಹಣ್ಣಿನಂತೆ ತುಂಬಿದ್ಕುಣಿಗಲು ಕೆರೆ
ಅಂದ ನೋಡಲು ಶಿವ ಬಂದು ಶಿವಮಗ್ಗಿ
ಕಬ್ಬಕ್ಕಿ ಬಾಯ ಬಿಡುತಾವೆ
ಹಾಕೋದೊಂದಾರುಗೋಲು ನೂಕೋಕೊಂದೂರುಗೋಲು
ಬೊಬ್ಬೆ ಹೊಡೆದಾವೆ ಬಾಳೆಮೀನು ಕೆರೆಯಾಗೆ
ಗುಬ್ಬಿಸಾರಂಗ ನಗುತಾವೆ

Read Full Post »

ಹಾಲುಂಡ ತವರಿಗೆ ಏನೆಂದು ಹಾಡಲೆ
ಹೊಳೆ ದಂಡಿಲಿರುವ ಕರಕೀಯ ಕುಡಿಹಂಗೆ
ಹಬ್ಬಲೇ ಅವರ ರಸಬಳ್ಳಿ

ತಾವರೆಯ ಗಿಡ ಹುಟ್ಟಿ ದೇವರಿಗೆ ನೆರಳಾಯ್ತು
ನಾ ಹುಟ್ಟಿ ಮನೆಗೆ ಎರವಾದೆ ಅಣ್ಣಯ್ಯ
ನೀ ಹುಟ್ಟಿ ಮನೆಗೆ ಹೆಸರಾದೆ

ತಂದೆಯ ನೆನೆದರೆ ತಂಗಳು ಬಿಸಿಯಾಯ್ತು
ಗಂಗಾದೇವಿ ನನ್ನ ಹಡೆದವ್ವನ ನೆನೆದರೆ
ಮಾಸೀದ ತಲೆಯು ಮಡಿಯಾಯ್ತು

ಕಾಶೀಗೆ ಹೋಗಲಕ ಏಸೊಂದು ದಿನ ಬೇಕ
ತಾಸುಹೊತ್ತಿನ ಹಾದಿ ತವರೂರು ಮನೆಯಾಗೆ
ಕುಂತಾಳೆ ಕಾಶಿ ಹಡೆದವ್ವ

ಬಂಗಾರ ಬೆಳೆಯುವರು ತಿಂಗಳ ಹಾದಿಯವರು
ನನ್ನ ಕೊಟ್ಟು ಯಾಕ ಮರತಾರ ಮಾವಿನಹಣ್ಣು
ಉಣುವಾಗ ನನ್ನ ನೆನಸಾರ

ಹೆಣ್ಣೀನ ಜನುಮಾಕ ಅಣ್ಣತಮ್ಮರು ಬೇಕು
ಬೆನ್ನ ಕಟ್ಟುವರು ಸಭೆಯೊಳಗ ಸಾವೀರ
ಹೊನ್ನ ಕಟ್ಟುವರು ಉಡಿಯೊಳಗ

ಸರದಾರ ಬರುವಾಗ ಸುರಿದಾವ ಮಲ್ಲೀಗಿ
ದೊರೆ ನನ್ನ ತಮ್ಮ ಬರುವಾಗ ಯಾಲಕ್ಕಿ
ಗೊನೆಬಾಗಿ ಹಾಲು ಸುರಿದಾವ

ತಂಗೀನ ಕಳುವ್ಯಾನ ತವರೇರಿ ನಿಂತಾನ
ಅಂಗೀಲಿ ನೀರು ಒರಸ್ಯಾನ ನನ್ನಣ್ಣ
ಇಂದೀಗೆ ತಂಗಿ ಎರವೆಂದ

ಮಗಳೆ ನಿನ್ನ ಕಳುವಿ ಮಾಳೀಗೆ ಏರೇನ
ಮಾವೀನ ಗೊಲ್ಲಿ ಮರೆಯಾಗಿ ಕಂದವ್ವ
ಮಾಣೀಕ ನಮಗೆ ಎರವಾಗಿ

Read Full Post »

ಗಂಡ
ನೂಲೊಲ್ಲ್ಯಾಕಾ ಚೆನ್ನಿ!
ನೂಲೊಲ್ಲ್ಯಾಕಾ ಚೆನ್ನಿ!

ಹೆಂಡತಿ
ರಾಟಲಿಲ್ಲೋ ಜಾಣಾ!
ರಾಟಲಿಲ್ಲೋ ಜಾಣಾ!

ಕತೆಗಾರ
ಮುನಿಯಾನ ಬಂಡೀ ಮುರಸಿ
ಮುನಿಯಾನ ಬಂಡೀ ಮುರಸಿ
ರಾಟೀ ಮಾಡಿಸಿ ಕೊಟ್ಟಾ
ರಾಟೀ ಮಾಡಿಸಿ ಕೊಟ್ಟಾ

ಗಂಡ
ನೂಲೊಲ್ಲ್ಯಾಕಾ ಚೆನ್ನಿ!
ನೂಲೊಲ್ಲ್ಯಾಕಾ ಚೆನ್ನಿ!

ಹೆಂಡತಿ
ಕದರಿಲ್ಲೋ ಜಾಣಾ!
ಕದರಿಲ್ಲೋ ಜಾಣಾ!

ಕತೆಗಾರ
ಕೈಯಾನ ಗುದ್ದಲಿ ಮುರಿಸಿ
ಕೈಯಾನ ಗುದ್ದಲಿ ಮುರಿಸಿ
ಕದರ ಮಾಡಿಸಿ ಕೊಟ್ಟಾ
ಕದರ ಮಾಡಿಸಿ ಕೊಟ್ಟಾ

ಗಂಡ
ನೂಲೊಲ್ಲ್ಯಾಕಾ ಚೆನ್ನಿ!
ನೂಲೊಲ್ಲ್ಯಾಕಾ ಚೆನ್ನಿ!

ಹೆಂಡತಿ
ಚಿಲ್ಲಿಲ್ಲೊ ಜಾಣ!
ಚಿಲ್ಲಿಲ್ಲೊ ಜಾಣ!

ಕತೆಗಾರ
ಮುನಿಯಾನ ಕೋಣವು ಕಡಿಸಿ
ಮುನಿಯಾನ ಕೋಣವು ಕಡಿಸಿ
ಚಿಲ್ಲು ಮಾಡಿಸಿ ಕೊಟ್ಟಾ
ಚಿಲ್ಲು ಮಾಡಿಸಿ ಕೊಟ್ಟಾ

ಗಂಡ
ನೂಲೊಲ್ಲ್ಯಾಕಾ ಚೆನ್ನಿ!
ನೂಲೊಲ್ಲ್ಯಾಕಾ ಚೆನ್ನಿ!

ಹೆಂಡತಿ
ಹಮ್ಮಿಗಿಲ್ಲಲೊ ಜಾಣಾ!
ಹಮ್ಮಿಗಿಲ್ಲಲೊ ಜಾಣಾ!

ಕತೆಗಾರ
ನಡುವಿನ ಉಡದಾರ ಕಡಿದು
ನಡುವಿನ ಉಡದಾರ ಕಡಿದು
ಹಮ್ಮಿಗಿ ಮಾಡಿಸಿ ಕೊಟ್ಟಾ
ಹಮ್ಮಿಗಿ ಮಾಡಿಸಿ ಕೊಟ್ಟಾ

ಗಂಡ
ನೂಲೊಲ್ಲ್ಯಾಕಾ ಚೆನ್ನಿ!
ನೂಲೊಲ್ಲ್ಯಾಕಾ ಚೆನ್ನಿ!

ಹೆಂಡತಿ
ಕಟ್ಟಿ ಇಲ್ಲಲೊ ಜಾಣಾ!
ಕಟ್ಟಿ ಇಲ್ಲಲೊ ಜಾಣಾ!

ಕತೆಗಾರ
ಊರಾನ ವಡ್ಡರ ಕರಿಸಿ
ಊರಾನ ವಡ್ಡರ ಕರಿಸಿ
ಕಟ್ಟಿ ಕಟ್ಟಿಸಿ ಕೊಟ್ಟಾ
ಕಟ್ಟಿ ಕಟ್ಟಿಸಿ ಕೊಟ್ಟಾ

ಗಂಡ
ನೂಲೊಲ್ಲ್ಯಾಕಾ ಚೆನ್ನಿ!
ನೂಲೊಲ್ಲ್ಯಾಕಾ ಚೆನ್ನಿ!

ಹೆಂಡತಿ
ಗೆಳತ್ಯಾರಿಲ್ಲೊ ಜಾಣಾ!
ಗೆಳತ್ಯಾರಿಲ್ಲೊ ಜಾಣಾ!

ಕತೆಗಾರ
ಓಣ್ಯಾಗಿನವರ ಕರಸಿ
ಓಣ್ಯಾಗಿನವರ ಕರಸಿ
ಗೆಳತ್ಯಾರ ಕೊಡಿಸಿ ಕೊಟ್ಟಾ
ಗೆಳತ್ಯಾರ ಕೊಡಿಸಿ ಕೊಟ್ಟಾ

ಗಂಡ
ನೂಲೊಲ್ಲ್ಯಾಕಾ ಚೆನ್ನಿ!
ನೂಲೊಲ್ಲ್ಯಾಕಾ ಚೆನ್ನಿ!

ಹೆಂಡತಿ
ಗುಗ್ಗರಿಲ್ಲೊ ಜಾಣಾ!
ಗುಗ್ಗರಿಲ್ಲೊ ಜಾಣಾ!

ಕತೆಗಾರ
ಗೋದಿ ಕಡ್ಲಿ ತರಿಸಿ
ಗೋದಿ ಕಡ್ಲಿ ತರಿಸಿ
ಗುಗ್ಗರಿ ಹಾಕಿಸಿ ಕೊಟ್ಟಾ
ಗುಗ್ಗರಿ ಹಾಕಿಸಿ ಕೊಟ್ಟಾ

ಗಂಡ
ನೂಲೊಲ್ಲ್ಯಾಕಾ ಚೆನ್ನಿ!
ನೂಲೊಲ್ಲ್ಯಾಕಾ ಚೆನ್ನಿ!

ಹೆಂಡತಿ
ನನಗೆ ಬರೋದಿಲ್ಲೋ ಜಾಣಾ!
ನನಗೆ ಬರೋದಿಲ್ಲೋ ಜಾಣಾ!

Read Full Post »

ಜೋಗುಳದ ಪದಗಳು

ಹಾವಿನ ಹೆಡೆ ಚಂದ ಮಾವಿನ ಮಿಡಿ ಚೆಂದ
ಹಾರಡಿ ಬರುವ ಗಿಣಿ ಚಂದ ಕಂದಯ್ಯ
ನೀ ಚಂದ ನಮ್ಮ ಮನೆಗೆಲ್ಲ

ತೊಟ್ಟೀಲದಾಗೊಂದು ತೊಳೆದ ಮುತ್ತನು ಕಂಡೆ
ಹೊಟ್ಟೆ ಮೇಲಾಗಿ ಮಲಗ್ಯಾನ ಕಂದಯ್ಯಗೆ
ಮುತ್ತೀನ ದೃಷ್ಟಿ ತೆಗೆದೇನ

ಅಂಗೀಯ ತೊಟ್ಟರೆ ರಂಗನಾ ಸರಿಯೆಂಬೆ
ಚುಂಗುಬಿಟ್ಟರೆ ನವಿಲೆಂಬೆ ಕೃಷ್ಣಯ್ಯ
ಶೃಂಗಾರವಾಗೆ ದೊರೆಯೆಂಬೆ

ಹಾಲ್ಬೇಡಿ ಹರಿದತ್ತ ನೀರ್ಬೇಡಿ ನಿಂತತ್ತ
ಮೊಸರ್ಬೇಡಿ ಕೆಸರು ತುಳಿದತ್ತ ಕೃಷ್ಣೈಯ
ಹಸುರಂಗಿ ಬೇಡಿ ಹಸಿದನು

ಹಸುಮಗು ಚಿನ್ನವೆ ಮಿಸುನಿ ಹೊಂಬಣ್ಣವೆ
ಬಸುರಿಯರ ಹಣೆಯ ತಿಲಕವೆ ನನ್ನಯ್ಯ
ಹೊಸ ಮುತ್ತು ಹೊನ್ನ ಕಲಶವೆ

ತೋಳುದ್ದ ತಲೆದಿಂಬು ಮಾರುದ್ದ ಹಾಸಿಗೆ
ಮಾಣಿಕ್ಯದಂಥ ಮಗ ಮುಂದೆ ಮಲಗಿರಲು
ಮಾರಾಯ್ರ ಗೊಡವಿ ನನಗೇನ

ಮಕ್ಕಳ ತಾಯವ್ವ ಕೆಟ್ಟೆನೆನ್ನಲು ಬೇಡ
ಪಕ್ಷಿ ಜಾತ್ಯಾಗೆ ಗರುಡನು ತನ್ನವ್ವನ
ಹುಟ್ಟಿದ ಸೆರೆಯ ಬಿಡಿಸ್ಯಾನು

ಜನಕ ರಾಯನ ಮಗಳು ವನಕೆ ತೊಟ್ಟಿಲ ಕಟ್ಟಿ
ಕುಶಲವರನಿಟ್ಟು ತೂಗ್ಯಾಳು ಸೀತಾದೇವಿ
ನಗುತ ವನವಾಸ ಕಳೆದಾಳು

ಬಡತನ ನನಗಿರಲಿ ಬಹಳ ಮಕ್ಕಳಿರಲಿ
ಮೇಲೆ ಗುರುವಿನ ದಯೆಯಿರಲಿ ನನ ಗುರುವೆ
ಬಡತನದ ಚಿಂತೆ ನಿನಗಿರಲಿ

Read Full Post »

ರತ್ತೋ ರತ್ತೋ
ರಾಯನ ಮಗಳೇ
ಬಿತ್ತೋ ಬಿತ್ತೋ
ಭೀಮನ ಮಗಳೇ
ಹದಿನಾರೆಮ್ಮೆ
ಕಾಯಲಾರೆ
ಬೈಟ್ ಗುಬ್ಬಿ
ಬಾಳೆಕಂಬ
ಕುಕ್ಕರ ಬಸವಿ
ಕೂರೆ ಬಸವಿ

Read Full Post »

ಒಂದು ಊರಿನಲ್ಲಿ ಅಣ್ಣ, ತಮ್ಮ ವಾಸವಾಗಿದ್ದರು. ಅಣ್ಣ ಶ್ರೀಮಂತ, ಆಳು ಕಾಳಿನೊಂದಿಗೆ ದೊಡ್ಡ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತಿದ್ದನು. ತಮ್ಮ ಬಡವ ತನ್ನ ಸಣ್ಣ ಗುಡಿಸಲಿನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತಿದ್ದನು.

ಒಮ್ಮೆ ತಮ್ಮ ಕಾಡಿಗೆ ಸೌದೆ ತರಲು ಹೊರಟನು. ಕಾಡಿನ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ, ಒಂದು ಗುಬ್ಬಚ್ಚಿ ಕುಂಟುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡ ತಮ್ಮ ಆ ಗುಬ್ಬಚ್ಚಿಯನ್ನು ಎತ್ತಿಕೊಂಡು ಪರೀಕ್ಷಿಸಿದಾಗ, ಕಾಲಿಗೆ ಗಾಯವಾಗಿದ್ದು ಕಂಡು ಬಂತು. ಗುಬ್ಬಚ್ಚಿಯನ್ನು ಅಲ್ಲಿ ಬಿಡಲು ಮನಸಾಗದೆ ಅದನ್ನು ತನ್ನ ಮನೆಗೆ ತಂದು, ಅದಕ್ಕೆ ಊಟ ಹಾಕಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ನೋಡಿಕೊಂಡನು. ಸ್ವಲ್ಪ ದಿನಗಳ ನಂತರ ಗುಬ್ಬಚ್ಚಿಯ ಗಾಯ ಮಾಗಿ ಅದು ತಮ್ಮನಿಗೆ ಧನ್ಯವಾದಗಳನ್ನು ಹೇಳಿ ಹಾರಿ ಹೋಯಿತು. ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದ ನಂತರ ಮತ್ತೆ ಹಾರಿ ಬಂದ ಗುಬ್ಬಚ್ಚಿ, ತಮ್ಮನಿಗೆ ಒಂದು ಹಣ್ಣಿನ ಬೀಜವನ್ನು ಕೊಟ್ಟು, ‘ಈ ಬೀಜವನ್ನು ನಿನ್ನ ಮನೆಯ ಅಂಗಳದಲ್ಲಿ ನೆಡು, ಅದು ದೊಡ್ಡ ಮರವಾಗಿ ಹಣ್ಣು ಬಿಡುತ್ತದೆ” ಎಂದು ಹೇಳಿ ಹಾರಿ ಹೊಗುತ್ತದೆ.

ತಮ್ಮ ಗುಬ್ಬಚ್ಚಿ ಹೇಳಿದಂತೆ ಹಣ್ಣಿನ ಬೀಜವನ್ನು ಮನೆಯ ಮುಂದೆ ನೆಟ್ಟನು. ದಿನ ಕಳೆದಂತೆ ಮರ ಬೆಳೆದು ದೊಡ್ಡದಾಗಿ ಹಣ್ಣು ಬಿಡಲಾರಂಭಿಸಿತು. ಒಂದು ಹಣ್ಣು ಇತರ ಹಣ್ಣಿಗಿಂತ ಹತ್ತು ಪಟ್ಟು ದಪ್ಪನಾಗಿ ಬೆಳೆಯಿತು. ಆಶ್ಚರ್ಯದಿಂದ ಈ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಹಣ್ಣನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿದನು, ಅವನ ಆಶ್ಚರ್ಯಕ್ಕೆ ಪಾರವೇ ಇರಲಿಲ್ಲ, ಆ ಹಣ್ಣಿನಿಂದ ವಜ್ರ, ವೈಢೂರ್ಯ, ಮುತ್ತು, ಹವಳಗಳು ಸುರಿದು ಬಂದವು. ತಮ್ಮ ತನ್ನ ಭಾಗ್ಯವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿದ ಹಕ್ಕಿಯನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿ ಕೊಂಡನು.

ಎಂದೂ ತಮ್ಮನ ಮನೆಗೆ ಬಾರದ ಅಣ್ಣ ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಶ್ರೀಮಂತನಾದ ತಮ್ಮನ ಮನೆಗೆ ಬಂದನು. ಅದು ಇದು ಮಾತಾಡುತ್ತಾ “ಅದು ಹೇಗೆ ನೀನು ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಶ್ರೀಮಂತನಾದೆ” ಎಂದು ತಮ್ಮನನ್ನು ಕೇಳಲು, ತಮ್ಮ ನಡೆದ ವಿಷವನ್ನು ಚಾಚು ತಪ್ಪದೆ ಅಣ್ಣ ನಿಗೆ ತಿಳಿಸುತ್ತಾನೆ.

ತಾನು ಇನ್ನೂ ಶ್ರೀಮಂತನಾಗಬೇಕೆಂಬ ಆಸೆಯಿಂದ ಅಣ್ಣ, ತಮ್ಮ ಮಾಡಿದಂತೆ ತಾನೂ ಸೌದೆ ತರಲು ಕಾಡಿಗೆ ಹೊರಡುತ್ತಾನೆ. ಕಾಡಿನ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟೇ ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರೂ ಯಾವ ಕುಂಟುವ ಅಥವಾ ಗಾಯಗೊಂಡಿರುವ ಹಕ್ಕಿಯು ಕಾಣಿಸಲಿಲ್ಲ. ಆಗ ತಾನೇ ಕಲ್ಲು ಬೀಸಿ ಗುಬ್ಬಚ್ಚಿಯೊಂದನ್ನು ಗಾಯಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆ.ತಾನೇ ಗಾಯಗೊಳಿಸಿದ ಗುಬ್ಬಚ್ಚಿಯನ್ನು, ಮನೆಗೆ ತಂದು ಅದರ ಗಾಯ ಮಾಯುವವರೆಗೆ ಅದನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಪೂರ್ಣ ಗುಣವಾದ ಗುಬ್ಬಚ್ಚಿ ಅಣ್ಣನಿಗೆ ಧನ್ಯವಾದಗಳನ್ನು ಹೇಳಿ ಹಾರಿ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದ ನಂತರ ಗುಬ್ಬಚ್ಚಿ ಮತ್ತೆ ಬಂದು, ಅಣ್ಣನಿಗೆ ಒಂದು ಹಣ್ಣಿನ ಬೀಜವನ್ನು ಕೊಟ್ಟು, ‘ಈ ಬೀಜವನ್ನು ನಿನ್ನ ಮನೆಯ ಅಂಗಳದಲ್ಲಿ ನೆಡು, ಅದು ದೊಡ್ಡ ಮರವಾಗಿ ಹಣ್ಣು ಬಿಡುತ್ತದೆ” ಎಂದು ಹೇಳಿ ಹಾರಿ ಹೊಗುತ್ತದೆ.

ಖುಷಿಯಿಂದ ಅಣ್ಣ ಬೀಜವನ್ನು ನೆಟ್ಟು ಗಿಡವನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬೆಳೆಸುತಾನೆ. ಗಿಡ ಮರವಾಗಿ ಹಣ್ಣು ಬಿಡಲಾರಂಬಿಸುತ್ತದೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಹಣ್ಣು ಇತರ ಹಣ್ಣಿಗಿಂತ ಹತ್ತರಷ್ಟು ದಪ್ಪ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಅಣ್ಣ ಅತಿ ಆಸೆಯಿಂದ, ಹಣ್ಣು ಇನ್ನು ದಪ್ಪವಾಗಲು ಬಿಡುತ್ತಾನೆ. ಸುಮಾರು ನೂರರಷ್ಟು ದಪ್ಪವಾದ ಹಣ್ಣನ್ನು ಆಳುಗಳ ಸಹಾಯದಿಂದ ಒಡೆಸುತ್ತಾನೆ, ಆಗ ಹಣ್ಣಿನಿಂದ ಧಾರಾಕಾರವಾಗಿ ಮರುಳು ಸುರಿಯಲಾರಂಬಿಸಿ, ಅಣ್ಣನ ಮನೆ ಮುಳುಗುವಷ್ಟು ಮರಳು ಸುರಿದು, ಕೊನೆಗೆ ಅಣ್ಣ ತನ್ನ ಎಲ್ಲ ಆಸ್ತಿ ಕಳೆದುಕೊಂಡು ಬಡವನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Read Full Post »

« Newer Posts - Older Posts »